Yazdır

İŞİTME YETERSİZLİĞİ OLAN ÇOCUKLARI DESTEKLEMEDE DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN NOKTALAR

Aktif .

 

İŞİTME YETERSİZLİĞİ OLAN ÇOCUKLARI DESTEKLEMEDE DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN NOKTALAR

 BELİRTİLERİ

  • Çevresine karşı fazla ilgili görünmez,

  • Konuşulduğunda tepki göstermez,

  • Doğrudan iletişim girişimlerine tepki vermez,

  • Çok yüksek ya da çok yavaş sesle konuşur,

  • Söylenilenlerin tekrar edilmesini ister,

  • Sözel yönergeleri sınırlı düzeyde anlar,

  • Sınırlı sözcük dağarcığına sahiptir,

  • Dil gelişiminde gecikmeler vardır,

  • Arkasından seslenildiğinde cevap vermez.

 GELİŞİM ALANLARI

 DİKKAT EDİLECEK NOKTALAR

Özbakım Becerileri

 

Özbakım becerilerinin kazandırılması, normal gelişim gösteren akranlarıyla aynı aşamalarda gerçekleşir.
Model olunarak yapılan çalışmalar hem çocuğa hem öğretmene kolaylık sağlar.
Dil Gelişimi İşitme cihazları bu çocukların eğitiminde en önemli yeri tutmaktadır. Çocuğun işitme cihazı yoksa ailenin yönlendirilerek çocuğa uygun cihazın alınması sağlanmalıdır.
Cihaz ile ilgili bilgiler (açma- kapama, pil takma-çıkarma, cihazı çocuğun kulağına takma-çıkarma) aileden edinilmelidir.
Sınıfın ses yalıtımı ile ilgili gerekli düzenlemeler yapılmalıdır (Örneğin: Duvarlara mantar ya da sünger pano konması, yerlere halı kaplanması, pencerelere perde asılması gibi).
Görsel materyaller ve doğal yaşantı ortamları oluşturulmalıdır. Ancak sadece görsel materyaller çocuğun dil gelişimi için yeterli değildir. Bu nedenle görsel malzemelerin araç olarak kullanılması gerekir.
Etkinlikler sırasında anlaşılır ve kısa cümleler kullanılmalıdır.
Etkinlik sırasında anlatılan öykünün, olay akışına uygun resimlerden oluşmasına ve resimlerin işitme yetersizliği olan çocuğun görebileceği şekilde tutulmasına dikkat edilmelidir.
Yönerge verilirken çocuğun dinlemesi sağlanmalıdır. Çocukla göz kontağı kurulmasına ve gerektiğinde çocuğa tekrar açıklama yapılmasına dikkat edilmelidir.
Çocuğun etkinlikler sırasında çıkarmaya çalıştığı sesler, sözcükler desteklenmeli ve çocuk konuşmak için cesaretlendirilmelidir.
Ritmik tekrarlar, çocuğun dil seviyesine göre (hece, sözcük, iki, üç ya da dört sözcüklük) yaptırılır. Etkinlikler sırasında çocuğun dil seviyesi dikkate alınarak ne söylemek istediğini anlamaya çalışmalı, eksikse tamamlanmalı, doğrusu söylenerek tekrar ettirilmelidir. Örn: Çocuk, ‘elma’ resmi gördüğünde, ses olarak ‘eeuu’ dediğinde, ‘elma’ sözcüğünün doğru söylenişi öğretmen tarafından söylenir ve çocuğa tekrar ettirilir. Eğer çocuk tek sözcükleri söylüyor ancak cümle kuramıyorsa, önce iki ya da üç sözcüklü cümlelerle genişletmeler yapılarak uygun dil modeli olunur.
Bilişsel Gelişim İşitme yetersizliği olan çocukların sözel olmayan zihinsel etkinliklerde (nesneleri eşleştirme, benzerlikleri bulma, gruplama, resimler arasındaki farklılıkları görsel olarak saptama, görsel olarak bir seri resmi sıralama, gibi) normal işiten yaşıtlarına benzer performans ortaya koydukları gözlenmektedir. Dil becerileri ile ilgili güçlükleri doğal olarak akademik performanslarını etkilemektedir. Bunu en aza indirebilmek için;
- Daha önce kazandığı bilgiyle yeni bilgiyi bütünleştirebilmesi için çevresinde görsel destekler olmasına dikkat edilmelidir.
- Görsel desteklerin yanı sıra gezi- gözlem ve deneysel yaşantılara da yer verilmelidir.
Sosyal ve Duygusal Gelişim Uyum becerileri, tıpkı işiten akranlarında olduğu gibi iletişim becerilerine, aile üyeleri ve çevresindeki diğer kişilerle etkileşimlerine bağlıdır.
İşitme yetersizliği olan çocuklarda kendini çevreden soyutlanmış ve yalnız kaldığını, haksızlığa uğradığını hissetme ya da özgüven eksikliği gibi sorunlarla karşılaşılabilmektedir. Bu tür sorunları en aza indirebilmek için;
- Çocuğun her zaman aktif katılımının sağlanabileceği etkinliklere yer verilmelidir.
- Başarılı olduğu herhangi bir alanda (Örneğin: kesme, yapıştırma, boyama, gibi) sınıf içindeki bir arkadaşına yardım etmesine fırsat verilmelidir.
 Motor Gelişim Motor becerilerin kazandırılması, normal gelişim gösteren akranlarıyla aynı aşamalarda gerçekleşir.
Model olunarak yapılan çalışmalar hem çocuğa hem öğretmene kolaylık sağlar.
Yazdır

GÖRME YETERSİZLİĞİ OLAN ÇOCUKLARI DESTEKLEMEDE DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN NOKTALAR

Aktif .

 

 BELİRTİLERİ

  • Gözlerini sıklıkla ovuşturma ve kaşıma,

  • Gözlerde sulanma ve kızarma,

  • Işıktan rahatsız olma,

  • Sık sık göz kırpma,

  • Çevredeki nesneleri fark edememe,

  • Çevredeki nesnelere çarpma,

  • Çevredeki nesnelerin hareketini takip edememe,

  • Renkleri ayırt edememe,

  • Odaklanmada sorun yaşama vb.

 GELİŞİM ALANLARI

 DİKKAT EDİLECEK NOKTALAR

Özbakım Becerileri

 

 Bazı görme yetersizliği olan çocukların aileleri çocuklarını korumacı bir yaklaşımla yetiştirirler. Çocuk çatal kaşık kullanmayı, ağzını ve burnunu silmeyi hatta peçeteyi nasıl tutması gerektiğini bilmiyor olabilir. Bu durumda fiziksel yardım sağlayarak, çocuğun günlük yaşamdaki yaşına uygun temel kazanımları edinmesi sağlanmalıdır.

Takvim yaşı 6 olan görme yetersizliği olan bir çocuk gelişim özellikleri açısından 4 yaşındaki çocuğun becerilerine sahip olabilir. Bu durum, çocuğun zihinsel yetersizliği olduğunun veya geç ya da güç öğrendiğinin düşünülerek çocuğun etiketlenmesi için bir neden olabilir. Genellikle doğuştan görmeyen çocuklarda meydana gelen bu durum, yaşantı eksikliğinden kaynaklanabilmektedir. Böyle olduğu belirlenen çocuklar için zengin yaşantılar sağlanabilmesi amacıyla çocuğun ailesiyle işbirliği yapılmalıdır. Çocuğun kendi işlerini yapmasına fırsatlar verilmeli, etkinlikler sırasında yapabileceği görevler verilmeli ve çocuğun başarılı girişimleri uygun pekiştireçlerle hem ev hem de sınıf içinde ödüllendirilmelidir.

Görme yetersizliği olan çocuklara özbakım becerilerini öğretirken beceri analizlerinden yararlanılabilir. Okulda yapılan eğitimlerin aileye model olunarak evde tekrarlanması çocuğun beceriyi kazanmasında önemli bir yer tutar.

Özbakım becerilerinin öğretiminde; sözel ipucu, işaret ipucu, model olma ve fiziksel yardım ipuçları kullanılmalıdır. Öğretimde yardım türlerinin kullanılması, yardım düzeyinin yavaş yavaş azaltılması sonunda çocuğun davranışı bağımsız olarak yapması sağlanır.

Dil Gelişimi  Çocukla iletişim kurulmak istendiğinde, adı söylenerek kendisiyle konuşulmaya başlanmalıdır.

Etkinlikler sırasında görme yetersizliği olan bir çocuğa söylenen nesne ismi ile çocuk sadece nesnenin ismini öğrenebilir. Nesnenin şeklinin nasıl olduğu, ağırlığının, boyutlarının ne kadar olduğu çocuğa nesneye dokundurularak anlatılmalı ve nesnenin ne işe yaradığı, nasıl kullanıldığı, farklı türlerinin neler olduğu gibi genişletilmiş bilgiler sunularak nesneyle aşinalığı oluşturulmalıdır.

Soru sormanın geç gelişmesinden dolayı, çocuğa çevresinde olan olaylar, nesneler, kişiler, ortam gibi çevresindeki her şeyle ilgili bilgi aktarılarak çocuk soru sormaya cesaretlendirilmelidir.

Görme yetersizliği olan çocuğun sınıfında bulunan çocukların da bazen gözleri kapatılarak kendilerini görme yetersizliği olan arkadaşlarının yerine koymaları sağlanmalıdır. Böylece konuşurken nasıl daha belirgin ifadeler kullanabileceklerine ilişkin fikir sahibi olmaları sağlanabilir (Örneğin, “Şuna bak ne kadar güzel.” demek yerine, “Elimde bir bebek var, saçları siyah, masmavi gözleri var, öyle güzel gülümsüyor ki.” demenin daha açıklayıcı olacağını fark edebilirler).

Bilişsel Gelişim Bilişsel gelişim için; tamamen görmeyen çocuklarla sesli, hareketli nesneler kullanılmalıdır.
Her görme yetersizliği olan çocuğun aynı öğretim şekliyle ve aynı düzeyde öğrenemeyebileceği unutulmamalıdır.
Hazırlanan materyallerin dokunsal özellikleri olmalıdır. Karmaşık özelliklere sahip materyaller olmamasına dikkat edilmelidir.
Kavram ve beceri kazandırmada hazırlanan analizlerin farklı düzeylerdeki ipuçlarıyla desteklenmesi temel alınmalıdır.
Az gören çocuklar için kavram materyalleri hazırlanırken renklerin zıtlığına ve materyalin ebatlarına dikkat edilmeli, çocuğun görme durumuna göre materyaller hazırlanmalıdır. Tamamen görmeyen çocuklarda ise çocuğun yaşına uygun ve dokunma duyusunu etkin olarak kullanmayı öğrenebileceği materyaller seçilmelidir.
Bazı kavramlar dokunulamayacak kadar büyük olabilir. Bu durumda küçük maketler kullanılarak çocuğun anlaması sağlanmalıdır. Örneğin, apartmanları anlatmak için önce çatısı olmayan küçük ev maketleri birleştirilerek apartman oluşturulabilir. Daha sonra farklı apartman maketlerinden yararlanılabilir.
Sosyal ve Duygusal Gelişim Sınıftaki diğer çocuklara görme yetersizliği olan akranlarının kendilerini görmediği, sadece seslerinden nerede ne yaptıklarını anlamaya çalıştığı anlatılmalıdır.
Görme yetersizliği olan çocuklar iletişime geçmek için karşısındaki kişinin onunla konuşmasını bekler. Gören çocuklar göz teması ile selamlaşarak birbirlerinden haberdar olurken görme yetersizliği olan çocuğa onunla konuşulduğunu fark ettirmek için çocuğun ismiyle hitap etmek ya da ona dokunarak kendisiyle iletişim kurulduğunu fark ettirmek gerekir. Gören çocukların taklit ederek öğrendiği birçok davranışı bu çocuklara model olarak, fiziksel yardım sağlayarak yaşantı yoluyla kazandırmak gerekir.
Görebilen çocukların görerek öğrendikleri tebessüm ya da kızgınlık ifadesi gibi mimik ifadelerini görme yetersizliği olan çocuk keşfetme yoluyla öğrenecektir. Mimikleri öğretmenin en etkili yolu, karşısındaki kişinin yüzüne dokunmasına izin vermektir. Ayrıca, kızgınlık, mutluluk gibi ifadeleri anlayabilmesi için sesli olarak kızgınlık ifadesi kullanılırken karşısındaki kişinin kızgınlık ifadesi olan yüzüne dokunması da sağlanarak çocuğun model alması sağlanabilir.
Drama etkinlikleri çocuğun kendine özgüvenini ve vücudunu daha dikkatli ve etkin kullanmasını sağlar. Özellikle yaygın olarak görülen tikler göz önüne alındığında drama ve sanat etkinlikleri bu tikleri en aza indirerek çocuğun donuk yüz ifadesini ve dış görünüşünü olumlu yönde etkileyecektir.
 Motor Gelişim Motor gelişimde gecikme görülebilir. Çocuk çevresindeki kişileri ve olayları göremediği için onlara yönelik yapabileceği hareketler kısıtlanmakta ve yaş ilerledikçe motor becerilerdeki gecikme artmaktadır. Hareket etmeyle ilgili görmemelerinden kaynaklanan korkularından dolayı bağımsız hareket etme becerilerini kazanmada gecikmeler görülmektedir. Hem ailenin hem de öğretmenin çocuğu hareket etme konusunda desteklemesi önemlidir.
Dokunarak öğrenen görme yetersizliği olan çocuklar için parmak duyarlılığı çok önemlidir. Bunun için motor becerileri geliştirici, büyük ve küçük kas gelişiminin desteklendiği oyuncak ve benzeri araç gereçler bulundurulmalıdır. Bu araç gereçlerin etkin kullanılması Braille alfabesinin öğrenilmesini kolaylaştıracaktır.
Braille alfabesine hazırlık için günlük yaşamda kullanılan araç gereçlerin üzerine kabartma yazıların yazılması sağlanmalıdır.

Bağımsız hareket becerilerinin kazandırılmasına yönelik olarak ortam düzenlenmelidir. Merdiven inme çıkma çalışmalarının yapılabileceği, denge tahtalarının bulunduğu, çocukların gezdiği koridorlarda duvar takibi yapabileceği düzenlemelerin yapılmasına dikkat edilmelidir.
Dokunarak öğrenme en önemli ihtiyaçtır. Oyun hamuru, çamur ve kil çalışmaları gibi çocuğun eğlenerek katılabileceği etkinlerin düzenlendiği ve yaşadığı dünyayı öğrenebileceği bir ortam oluşturulmalıdır.
Zilli toplarla hem sese yönelme hem de yön kavramını kazandırmak için çalışmalar yapılmalıdır.

Yazdır

Öğrenme Güçlüğü, Disleksi Konulu Anne Babalar İçin Rehber

Aktif .

Avrupa Birliği Projeleri kapsamında gerçekleştirilen bir projenin ürünü olan ve aralarında Çanakkale 18 Mart Üniversitesi, Göztepe Halil Türkkan İlköğretim Okulu'nun yer aldığı bu kaynak, disleksik bireylere sahip anne babalara yönelik hazırlanmış kapsamlı bir rehberdir. Bu rehberi disleksik bireylerle çalışan eğitimcilerin de incelemesini tavsiye ediyoruz. Rehberi indirmek için buraya tıklayıp  açılan sayfada "DYPATEC Guide Turkish Final 20071104 WEB Small" yazısının altındaki Download butonuna tıklayınız.

Bonus William Hill
Bonus Ladbrokes
Premium Templates